Latest articles

Hải quan chủ động hỗ trợ doanh nghiệp và siết chặt kiểm soát buôn lậu xăng dầu trước biến động quốc tế

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình an ninh, chính trị thế giới, đặc biệt là xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh năng lượng, ngành Hải quan đang tích cực triển khai nhiều giải pháp vừa hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp, vừa tăng cường kiểm soát buôn lậu xăng dầu qua biên giới nhằm bảo đảm ổn định thị trường và an ninh năng lượng.

Chủ động hỗ trợ doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu

Thời gian gần đây, tình hình xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông đã ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động vận tải và logistics quốc tế, đặc biệt là các tuyến vận chuyển hàng hóa kết nối thương mại giữa châu Á với châu Âu, Trung Đông và châu Phi. Điều này tác động trực tiếp đến hoạt động xuất nhập khẩu của nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Để hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan, tại công văn số 13399/CHQ-GSQL ngày 06/3/2026, Cục Hải quan đã yêu cầu các Chi cục Hải quan khu vực ưu tiên giải quyết thủ tục đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu liên quan đến các tuyến vận chuyển đi qua khu vực xảy ra xung đột quân sự, cụ thể:

Thứ nhất, trường hợp hàng hóa đã đăng ký tờ khai hải quan nhưng thực tế không xuất khẩu (tờ khai đã hoàn thành thủ tục, chưa hoàn thành thủ tục nhưng hàng hóa chưa đưa vào khu vực giám sát hải quan hoặc đã đưa vào khu vực giám sát hải quan nhưng chưa xếp lên phương tiện vận tải xuất cảnh), nếu doanh nghiệp đề nghị hủy tờ khai hải quan xuất khẩu để đưa hàng hóa trở lại nội địa, Chi cục Hải quan hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện hủy tờ khai hải quan theo quy định tại Điều 22 Thông tư số 38/2015/TT-BTC ngày 25/3/2015, được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 11 Điều 1 Thông tư số 39/2018/TTBTC ngày 20/4/2018 được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 10 Điều 1 Thông tư số 121/2025/TT-BTC ngày 18/12/2025 của Bộ Tài chính.

Trường hợp hàng hóa đã đưa vào tập kết tại các khu vực cảng biển, cảng hàng không, cửa khẩu để chờ xếp lên phương tiện vận tải xuất cảnh, nếu không thể thực hiện tiếp thủ tục xuất khẩu, cơ quan hải quan tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp được làm thủ tục đưa hàng hóa trở lại nội địa hoặc đưa vào gửi Kho ngoại quan hoặc kho hàng hóa tại cửa khẩu để lưu giữ, bảo quản (ưu tiên đối với các hàng hóa dễ bị hư hỏng, hàng hóa có thời gian sử dụng ngắn hạn…).

Thứ hai, trường hợp hàng hóa đã hoàn thành thủ tục xuất khẩu đã xếp lên phương tiện xuất cảnh hoặc đang vận chuyển đến nước nhập khẩu hoặc đã vận chuyển đến nước nhập khẩu nhưng phải tái nhập trở lại Việt Nam: Hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện thủ tục hải quan tái nhập theo quy định tại Điều 47 Nghị định số 08/2015/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 25 Điều 1 Nghị định 167/2025/NĐ-CP. Cơ quan hải quan tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp được làm thủ tục tái nhập hàng trở lại Việt Nam (ưu tiên đối với các hàng hóa dễ bị hư hòng, hàng hóa có thời gian sử dụng ngắn hạn…).

Thứ 3, trường hợp hàng hóa đã hoàn thành thủ tục hải quan, đã xếp lên phương tiện xuất cảnh và đang vận chuyển đến nước nhập khẩu hoặc đã vận chuyển đến nước nhập khẩu; nếu đối tác nước ngoài từ chối nhận hàng và doanh nghiệp Việt Nam đề nghị được thay đổi tuyến đường, địa điểm giao hàng hoặc người nhận hàng thì doanh nghiệp thực hiện thủ tục khai sửa đổi, bổ sung thông tin tờ khai hải quan và nộp, xuất trình các chứng từ chứng minh việc sửa đổi, bổ sung theo quy định tại Điều 20 Thông tư số 38/2015/TT-BTC ngày 25/3/2015, được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 9 Điều 1 Thông tư số 39/2018/TT-BTC ngày 20/4/2018 được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 8 Điều 1 Thông tư số 121/2025/TTBTC ngày 18/12/2025 của Bộ Tài chính.

 Trường hợp phát sinh vướng mắc trong quá trình giải quyết thủ tục xuất nhập khẩu hàng hóa, các Chi cục Hải quan khu vực phải trao đổi ngay với các cơ quan, ban ngành có liên quan theo thẩm quyền để giải quyết thủ tục cho doanh nghiệp; trường hợp vướng mắc vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo về Cục Hải quan để được hướng dẫn thực hiện

Siết chặt kiểm soát buôn lậu xăng dầu qua biên giới

Bên cạnh việc hỗ trợ doanh nghiệp, ngành Hải quan cũng đang tăng cường các biện pháp kiểm soát nhằm ngăn chặn tình trạng buôn lậu và vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới. Theo đánh giá của Cục Hải quan, diễn biến phức tạp của tình hình chính trị quốc tế đã tác động đến thị trường năng lượng toàn cầu, làm biến động nguồn cung và giá cả xăng dầu. Đáng chú ý, giá xăng A95 tại Việt Nam hiện ở mức khoảng 27.047 đồng/lít, thấp hơn so với Campuchia (khoảng 31.000 đồng/lít) và Lào (khoảng 39.000 đồng/lít), khiến xuất hiện tình trạng người dân khu vực biên giới sang Việt Nam mua xăng dầu.

 Trước tình hình này, Cục Hải quan đã có Công văn số 13573/CHQ-ĐTCBL ngày 09/3/2026 về việc tăng cường công tác kiểm soát chống buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới. Trong đó, Cục Hải quan yêu cầu Chi cục Hải quan các khu vực, Chi cục Điều tra chống buôn lậu triển khai quyết liệt các nhiệm vụ sau:

Một là, tăng cường công tác công tác theo dõi, nắm bắt tình hình thị trường, diễn biến cung cầu, giá bán xăng dầu; chênh lệch giá bán xăng dầu thị trường Việt Nam với các nước có chung đường biên giới để chủ động dự báo, đánh giá tình hình, nắm bắt và có phương án phòng ngừa từ sớm các xu hướng buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới.

Hai là, sử dụng đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ tuần tra, kiểm soát, điều tra cơ bản, xây dựng các phương án, kế hoạch nghiệp vụ để phòng ngừa, kiểm soát, đấu tranh ngăn chặn hoạt động buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu trên các tuyến biên giới (đặc biệt là tuyến đường thuỷ nội địa, cửa khẩu đường bộ giáp với Lào, Campuchia) và trên các vùng biển.

Tăng cường đấu tranh chống buôn lậu xăng, dầu qua biên giới

Ba là, tăng cường kiểm tra, kiểm soát có trọng tâm, trọng điểm đối với phương tiện xuất cảnh (bao gồm phương tiện vận tải đường bộ, đường thuỷ, đường biển), đặc biệt là các phương tiện có bồn, bể, gia cố các thùng, hầm có thể chứa xăng dầu; hoặc lợi dụng hoạt động cung ứng xăng dầu cho tàu biển, hoạt động tạm nhập, tái xuất để buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới. Kịp thời phát hiện, ngăn chặn, kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu qua biên giới, vận chuyển xăng dầu nhập lậu, không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không đảm bảo chất lượng...

Bốn là, đẩy mạnh công tác trao đổi, phối hợp, chia sẻ thông tin về hoạt động buôn lậu xăng dầu trên các tuyến biên giới, vùng biển với các lực lượng chức năng chống buôn lậu (biên phòng, công an, cảnh sát biển, quản lý thị trường...) và chính quyền địa phương các tỉnh biên giới.

Năm là, kết hợp công tác nghiệp vụ với tuyên truyền, hướng dẫn các doanh nghiệp chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật trong hoạt động xuất, nhập khẩu, quá cảnh, tạm nhập, tái xuất xăng dầu; nâng cao ý thức trách nhiệm trong việc bảo đảm nguồn cung, bình ổn thị trường đảm bảo an ninh năng lượng.

Sáu là, thực hiện nghiêm chế độ báo cáo nhanh kết quả công tác kiểm tra, xử lý đối với các vụ việc vi phạm pháp luật liên quan đến mặt hàng xăng dầu; các phương pháp thủ đoạn buôn lậu, vận chuyển trái phép xăng dầu mới về Cục Hải quan để kịp thời cảnh báo toàn ngành theo Quyết định số 432/QĐ-CHQ ngày 26/4/2025 của Cục Hải quan quy định về chế độ báo cáo công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và vận chuyển hàng hoá qua biên giới của ngành Hải quan.

Hoạt động tuần tra, kiểm soát đấu tranh chống buôn lậu xăng, dầu trên biển

Việc đồng thời triển khai các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp và tăng cường kiểm soát buôn lậu cho thấy sự chủ động, quyết liệt của ngành Hải quan trong bối cảnh thương mại quốc tế chịu nhiều tác động tiêu cực từ xung đột chính trị Trung Đông. Các biện pháp này không chỉ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro trong hoạt động xuất nhập khẩu mà còn góp phần giữ vững ổn định thị trường trong nước, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp và người tiêu dùng, đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia./.

                                                                                                                                                                                         Hồng Phúc