Bài viết mới nhất

Sự gia tăng buôn bán bất hợp pháp rác thải nhựa và rác thải điện tử thông qua báo cáo kết quả Chiến dịch DEMETER XI của WCO

• Hoạt động thường niên ngăn chặn rác thải bất hợp pháp, khí nhà kính và các hóa chất nguy hại khác gây ô nhiễm môi trường.

• Rác thải nhựa, rác thải điện tử và rác thải dệt may đang là những lĩnh vực gia tăng hoạt động tội phạm.

• Tăng cường hợp tác quốc tế và liên ngành, cùng với việc chia sẻ thông tin tình báo, hỗ trợ củng cố tính toàn vẹn của chuỗi cung ứng và cuộc chiến chống buôn bán bất hợp pháp.

Chiến dịch DEMETER XI, chiến dịch thực thi pháp luật chủ lực của Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) nhằm vào hoạt động buôn bán bất hợp pháp rác thải và các chất bị kiểm soát theo Nghị định thư Montreal, đã đạt được những kết quả kỷ lục, nhấn mạnh vai trò quan trọng của cơ quan Hải quan trong việc bảo vệ xã hội và đảm bảo chuỗi cung ứng toàn cầu. Chiến dịch này đã quy tụ kỷ lục 120 cơ quan Hải quan trên toàn thế giới tham gia, kết quả của chiến dịch là 409 vụ thu giữ và sự gia tăng đáng kể về tổng khối lượng hàng hóa bất hợp pháp bị chặn bắt.

Được thực hiện trong hơn 5 tuần với 2 giai đoạn, Chiến dịch DEMETER XI cho phép các cơ quan Hải quan tăng cường trao đổi thông tin và tình báo, theo dõi các lô hàng có rủi ro cao, xác minh các lô hàng đáng ngờ và điều chỉnh hồ sơ rủi ro một cách linh hoạt theo thời gian thực. Chiến dịch này được tài trợ bởi Quỹ Hợp tác Hải quan – Trung Quốc và được hỗ trợ bởi Văn phòng Liên lạc Tình báo Khu vực (RILO) toàn cầu của WCO và 8 tổ chức đối tác quốc tế[1]. Kết quả chính của Chiến dịch bao gồm:

• 15.509 tấn rác thải (tăng đáng kể 57,6% so với Chiến dịch DEMETER X) và 220.716 mảnh rác thải chưa cân

• 168 tấn chất làm suy giảm tầng ozone (ODS) và hydrofluorocarbon (HFC)

• 13 tấn và 5.707 mảnh thiết bị chứa hoặc phụ thuộc vào các chất bị kiểm soát theo Nghị định thư Montreal (không bao gồm thiết bị chưa được phân loại là rác thải hỗn hợp)

• 8 tấn và 30.009 mảnh hóa chất nguy hại khác, bao gồm thuốc trừ sâu, thủy ngân và các hợp chất thủy ngân, …

Tổng thư ký WCO, ông Ian Saunders, cho biết: “Những kết quả tích cực của Chiến dịch DEMETER XI khẳng định vai trò thiết yếu của Hải quan trong việc bảo vệ xã hội và môi trường. Thông qua các hoạt động thực thi này, chúng ta thấy rõ khả năng của cộng đồng Hải quan trong việc hỗ trợ thực hiện các Hiệp định Môi trường Đa phương (MEA) và đáp ứng những thách thức phức tạp của nền kinh tế tuần hoàn. WCO cam kết thúc đẩy hợp tác, phối hợp và các công cụ tiên tiến để chống tội phạm môi trường và giải quyết các xu hướng đang phát triển nhanh chóng.”

Thực hiện Chiến dịch trên các loại rác thải

Rác thải nhựa, rác thải điện tử và rác thải kim loại đứng đầu về số lượng bắt giữ. Các sửa đổi của Công ước Basel về rác thải điện tử, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025, được phản ánh rõ nét thông qua kết quả của Chiến dịch. Hoạt động này nhấn mạnh sự cần thiết phải phối hợp về chính sách mạnh mẽ hơn giữa các nước xuất khẩu và nhập khẩu, đặc biệt là về các tiêu chí nhận diện rác thải một cách nhất quán. Đáng chú ý, 63% số vụ thu giữ rác thải điện tử được báo cáo bởi các nước xuất khẩu.

Ví dụ, Hải quan Indonesia đã thành công trong việc thu hồi nhiều lô hàng rác thải điện tử lớn bị chặn bắt tại các khu vực thương mại tự do, phối hợp chặt chẽ với cơ quan môi trường quốc gia và các cơ quan quản lý khu vực tự do. Việc thu giữ các mặt hàng này được thực hiện dựa trên thông tin tình báo và đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hồ sơ rủi ro liên quan.

Tập trung mới vào rác thải dệt may

Lần đầu tiên, rác thải dệt may được ưu tiên trong Chiến dịch DEMETER XI, phản ánh những mối quan ngại toàn cầu đang nổi lên liên quan đến thời trang nhanh và những thách thức về kinh tế tuần hoàn. Kết quả là, 1.176 tấn rác thải dệt may đã được thu giữ hoặc trả lại trong 25 vụ tịch thu.

Nhiều cơ quan Hải quan tham gia báo cáo về những lỗ hổng đáng kể trong quy định, đặc biệt là việc thiếu các tiêu chí quốc gia rõ ràng để phân biệt hàng dệt may đã qua sử dụng với rác thải dệt may. Thách thức này đặc biệt rõ rệt ở các nước đang phát triển và kém phát triển, nơi mà nhu cầu về quần áo cũ vẫn cao và các "kiện hàng dệt may" nhập khẩu có thể khác nhau về chất lượng và khả năng sử dụng.

Sự hợp tác bền chặt là nền tảng của thành công

Thành công của Chiến dịch DEMETER XI có được nhờ sự hợp tác chặt chẽ giữa các cơ quan ở cả cấp quốc gia và quốc tế, bao gồm các cơ quan môi trường, cảnh sát, lực lượng vũ trang và các cơ quan thực thi pháp luật khác. Một số ví dụ đáng chú ý bao gồm:

• Cơ quan Thuế Gambia đã mở rộng hoạt động thực thi pháp luật đến các chợ biên giới thông qua sự hợp tác đa ngành và ghi nhận số lượng hàng hóa bị thu giữ cao nhất trong chiến dịch này.

• Ở cấp khu vực, các thành viên của Mạng lưới EU về Thi hành và Thực thi Luật Môi trường (IMPEL) đã đóng vai trò quan trọng bằng cách cung cấp các chuyên gia về môi trường và hỗ trợ hoạt động cho các cơ quan Hải quan, tăng cường phát hiện các lô hàng rác thải bất hợp pháp và hỗ trợ các hành động tiếp theo, bao gồm điều tra và thu hồi rác thải vận chuyển bất hợp pháp, nếu có.

• Các hoạt động xây dựng năng lực chung được thiết kế riêng, với sự hỗ trợ của Ban Thư ký Công ước Basel, UNEP OzonAction và Ban Thư ký Sáng kiến ​​Hải quan Xanh, đã nâng cao kiến ​​thức chuyên môn của các cán bộ Hải quan về các Hiệp định môi trường đa phương (MEA) và củng cố mạng lưới thực thi pháp luật quốc gia.

Bảo vệ tính toàn vẹn của chuỗi cung ứng

Một đặc điểm nổi bật của Chiến dịch DEMETER XI là việc tăng cường trao đổi thông tin và tình báo.

Phân tích cho thấy việc vận chuyển hàng hóa qua nhiều cảng vẫn là một chiến thuật buôn lậu phổ biến, đặc biệt là đối với các lô hàng rác thải đường biển. Đối với các chất bị kiểm soát theo Nghị định thư Montreal, các vụ thu giữ đã cho thấy các tuyến đường buôn lậu ngày càng tinh vi, thường liên quan đến nhiều điểm trung chuyển bất thường.

Những phát hiện này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc trao đổi thông tin hậu cần xuyên biên giới kịp thời để bảo vệ tính toàn vẹn của chuỗi cung ứng, đặc biệt trong các trường hợp liên quan đến những thay đổi đột xuất về phương thức vận chuyển, bỏ hàng hoặc khả năng có sự tiếp tay của người nội bộ.

Các kế hoạch triển khai tiếp theo

Tiếp nối thành công của Chiến dịch DEMETER XI, WCO sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác với Ban Thư ký các Thỏa thuận Môi trường Đa phương (MEAs) để nâng cao sự phối hợp về chính sách và phát triển các công cụ nghiệp vụ trọng điểm mục tiêu cho các Quốc gia thành viên. WCO cũng sẽ tiếp tục hỗ trợ các Quốc gia thành viên trong các cuộc điều tra chuyên sâu nhằm triệt phá các mạng lưới tội phạm xuyên quốc gia có tổ chức và giải quyết vấn nạn rửa tiền liên quan đến tội phạm môi trường, với sự hợp tác chặt chẽ cùng INTERPOL, Europol, OLAF và các đối tác khác.

^[1] Ban Thư ký Công ước Basel, Rotterdam và Stockholm (Ban Thư ký BRS);

Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP) OzonAction;

Văn phòng Chống Gian lận Châu Âu the (OLAF);

Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC) Chương trình Kiểm soát Hành khách và Hàng hóa;

Tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế the (INTERPOL);

Mạng lưới Liên minh Châu Âu về Thi hành và Thực thi Luật Môi trường (IMPEL);

Sáng kiến ​​Hải quan Xanh (GCI);

Cơ quan Hợp tác Thực thi Pháp luật của Liên minh Châu Âu the European Union Agency for Law Enforcement Cooperation (Europol).

Theo WCO